Pastinaak, haring en hutspot

De hutspot zoals wij die kennen, en die gisteren tijdens het Leids Ontzet traditioneel vast en zeker veel gegeten is, is natuurlijk niet volgens het originele recept. Rond 1550 kenden we in Europa nog amper aardappelen en als ze al wel bekend waren dan was men er wel heel voorzichtig mee aangezien de aardappel toch echt tot de nachtschadefamilie behoort. Het oorspronkelijke recept voor de Leidse hutspot bestond dan ook uit een mix van pastinaak, peen en ui, al dan niet gemengd met vlees en waarschijnlijk gort en/of witte bonen.

Toen de Watergeuzen de Leidenaren op 3 oktober 1574 ontzetten door dijken door te steken en het land onder water te zetten moesten de Spanjaarden noodgedwongen vluchten en zo kwam een einde aan het beleg van Leiden. In hun verlaten legerkamp vond weeskind Cornelis Joppenszoon de maaltijd die de Spanjaarden net voor de vlucht aan het bereiden waren. Deze maaltijd bestond uit een mix van pastinaken, fijngestampte wortelen, vlees en uien. Nu ook wel aangeduid als hutspot. De Watergeuzen hadden op hun beurt haring meegenomen en deelden dit samen met wittebrood uit aan de inwoners van Leiden.

Pastinaak was tot in de 19e eeuw een meer gebruikelijk volksvoedsel dan de aardappel die omstreeks 1550 in Europa geïntroduceerd werd. Nadat de pastinaak door de aardappel verdrongen was werd deze groente al snel vergeten en dat snap ik heel goed. Als ‘k een pastinaak moet schillen, vind ik um naar schoensmeer ruiken en eerlijk is eerlijk dat is niet een geurtje dat men associeert met smakelijk eten. Toch?

Ik ben al geen fan van de moderne hutspot maar als ‘k dan denk aan het originele recept met pastinaak, dan bedank ik er vriendelijk voor.
Pastinaak, haring en hutspot… ieuw. Laat ik ’t zo zeggen: IK BEN GEEN FAN

 

 

One thought on “Pastinaak, haring en hutspot

  1. Willem schreef:

    Ik denk niet dat onze voorouders associaties met schoensmeer hadden als ze pastinaak moesten schillen. Bestond de huidige variant van schoensmeer toen al? Mijn vermoeden is dat het begrip ‘vetleer’ vroeger vrij letterlijk genomen moest worden omdat vet het meest gebruikte middel was waarmee leer toen onderhouden werd.
    Maar mijn herinnering aan Leidse Hutspot dateert uit mijn militaire diensttijd; in oktober 1964 was ik opgesloten in de Doelenkazerne in Leiden om opgeleid te worden tot dienstplichtig kok en we werden geacht een bijdrage te leveren aan het verhogen van de feestvreugde. Niet om hutspot te koken, maar we moesten, in het weekeinde nota bene, volledig uitgedost meelopen in de ‘feestparade. Strak in het gelid en in de pas. Omdat maatgevoel niet een eigenschap van mij is die erg in het oog springt hoefde (mocht) ik niet mee te lopen, maar mocht ook niet met verlof’. DE Leidse kermis compenseerde het leed een beetje
    Overigens; een deel van de aardappelen in de hutspot vervangen door knolselderij, 20 -50%, net wat je zelf lekker vindt, geeft een boost aan de totaalsmaak van het gerecht.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.